Norma Slemmer-van Rijn

Vertel ons over je boek!

Mijn boek is het verhaal van mijn vader, die opgroeide tijdens de Tweede Wereldoorlog in Amsterdam. Hij was elf jaar oud toen de Duitsers binnenvielen en woonde met zijn ouders, zusjes en broertje boven de fotowinkel van zijn opa en vader. Hij was net zo oud als Anne Frank, die, zo bleek later, hemelsbreed nog geen 200 meter bij hem vandaan ondergedoken zat. Zij heeft de oorlog niet overleefd, terwijl mijn aanwezigheid bewijst dat mijn vader dat wel heeft. Twee kinderen, net zo oud, wonend in dezelfde buurt. Alleen hun afkomst bepaalde of ze overleefden of niet. Na de oorlog komen hun verhalen één keer samen.

Hoe is je boek tot stand gekomen? Was het een duidelijk idee vanaf het begin, of is het gegroeid tijdens het schrijfproces?

Het begon toen ik me een paar jaar geleden realiseerde dat mijn vader net zo oud was als Anne Frank en de oorlog, waar ik al heel veel boeken over gelezen had, dus heel bewust meegemaakt had. Ik was een aantal keren in het Anne Frank Huis geweest en had haar dagboek gelezen, maar had me nog nooit in de geschiedenis van mijn eigen vader verdiept. Ik ben begonnen met hem vragen te stellen en toen hij steeds meer verhalen vertelde, ben ik die gaan opschrijven. Ik heb vele uren met mijn vader gesproken en de gesprekken opgenomen, zodat ik ze later terug kon luisteren, wat in veel gevallen weer nieuwe vragen opriep. Toen ik hem vroeg of ik van zijn verhaal een boek mocht maken, was hij eerst sceptisch. Hij vond het niet zo nodig. Gelukkig kon ik hem overtuigen dat zijn verhaal bijzonder is. Ik ben er trots op dat ik dit met mijn vader heb kunnen doen en dat we samen op de achterkant van het boek staan. Mijn vader met het fototoestel waarmee hij in de oorlog foto’s gemaakt heeft.

Voor wie is dit boek volgens jou bedoeld? Waarin hoop je dat een lezer zich herkent?

Dit boek is voor iedereen die geïnteresseerd is in oorlogsverhalen. Het is geen groots en meeslepend verhaal over een oorlogsheld, maar het verhaal van een jongen die opgroeit in oorlogstijd, dingen doet waarvan je hoopt dat je kind die nooit zou hoeven doen, en die probeert het beste te maken van de omstandigheden waarin hij verkeert. Iets wat nog steeds voor heel veel kinderen geldt.

Schrijf je nu aan iets nieuws?

Op dit moment niet. Het verhaal van mijn vader vond ik heel bijzonder en wilde ik graag vertellen. Maar mocht er een ander verhaal op mijn pad komen, dan sta ik daarvoor open.

Heb je tips of advies voor anderen die een boek willen schrijven?

Ik heb, voor ik aan mijn boek begon, een cursus biografisch schrijven gevolgd. Daar heb ik veel van geleerd en dat heeft mijn boek zeker een stuk beter gemaakt.

Verder was het een kwestie van beginnen en in mijn geval de verschillende verhalen van mijn vader op chronologische volgorde zetten, heel veel opzoeken en nalezen en me proberen te verplaatsen in een tijd die ik natuurlijk zelf helemaal niet meegemaakt heb. (Wat tot hilarische fouten leidde, zoals die keer dat ik beschreef hoe mijn vader een klant een plastic tasje wilde geven in een tijd dat die er nog lang niet waren en dingen in papier verpakt werden.)

Wat lees je zelf graag? Welk boek heb je het laatst gelezen?

Ik lees nog steeds boeken over de Tweede Wereldoorlog. Daar zitten veel verschillende kanten aan die ik nog niet allemaal ken. Recent heb ik Het geheim van Bols van Martin Hendriksma gelezen. Omdat de firma Bols ook in mijn boek voorkomt, was mijn interesse snel gewekt. Bij het lezen van dit boek kwam ik er tot mijn verbazing achter dat er een foto in staat die door mijn opa gemaakt is en die ook in mijn boek staat.

Wat doe je als je niet aan het schrijven bent?