Marcel Pieterman

Vertel ons over je boek!

Dit boek gaat over de momenten waarop een mens beseft dat hij niet langer kan doorgaan zoals hij deed. Niet omdat de wereld verandert, maar omdat hij zelf anders begint te kijken. De hoofdpersoon, Tjebbe, is iemand die verantwoordelijkheid draagt, beslissingen neemt en ogenschijnlijk controle heeft. Maar gaandeweg groeit het besef dat controle en richting niet hetzelfde zijn. In contact met zijn vriend Tim en diens deelnemers Arno, Ronald en Jasper worden zij langzaam geconfronteerd met vragen die zich niet langer laten uitstellen. Dit is geen verhaal over wat er gebeurt, maar over wat er verschuift. Over bewustwording. Deel één laat zien hoe dat proces, vol wrijving en onbegrip, begint.

Hoe is je boek tot stand gekomen? Was het een duidelijk idee vanaf het begin, of is het gegroeid tijdens het schrijfproces?

Dit verhaal is niet ontstaan uit een plot, maar uit observatie. In mijn werk als trainer en adviseur heb ik jarenlang mensen begeleid die verantwoordelijkheid dragen en tegelijkertijd zoeken naar houvast, betekenis en richting. Die spanning fascineert me nog steeds. Aanvankelijk waren er losse scènes, flarden van gesprekken en situaties die bleven hangen. Pas later diende de structuur zich aan, en daarmee de personages. Tjebbe kwam niet tot leven omdat ik hem bedacht, maar omdat ik hem geregeld herkende.

Tijdens het schrijven werd duidelijk dat dit verhaal zich niet in één verhaallijn laat vertellen. Sommige ontwikkelingen vroegen tijd. Andere inzichten lieten zich niet afdwingen.

Voor wie is dit boek volgens jou bedoeld? Waarin hoop je dat een lezer zich herkent?

Voor lezers die begrijpen dat ontwikkeling zelden in een rechte lijn verloopt. Voor mensen die verantwoordelijkheid dragen -in hun werk, in hun relaties, in hun leven- en die ervaren dat groei vaak begint met twijfel en soms gepaard met teleurstelling.

Veel lezers zullen zichzelf herkennen in de spanning tussen wat van hen verwacht wordt en wat zij innerlijk al weten. Niet als een probleem dat opgelost moet worden, maar als een werkelijkheid die onder ogen gezien wil worden. Of moet worden.

Schrijf je nu aan iets nieuws?

Ja. Deel twee is inmiddels zo goed als klaar. Dit boek vormt het eerste deel van een groter geheel.

Waar dit deel eindigt met bewustwording, begint het tweede deel met de consequenties daarvan. In Het Ontwikkelingstheater – Tweede Bedrijf wordt duidelijk dat inzicht op zichzelf niet voldoende is. Wie anders leert kijken, kan niet langer hetzelfde blijven handelen. Relaties verschuiven en zekerheden verdwijnen. Nieuwe keuzes dienen zich aan, en daarmee ook kans op nieuwe ruimte en verbeteringen.

Heb je tips of advies voor anderen die een boek willen schrijven?

Schrijven begint niet met woorden, maar met waarnemen. Wie scherp kijkt, hoeft later minder te verzinnen.

Daarnaast vraagt schrijven om discipline. Niet per se de discipline om elke dag te schrijven, maar om trouw te blijven aan wat zich wil laten zien. Voor mij was het vooral een kwestie van volgen. Ik schreef op wat zich aandiende en probeerde het tempo van de ontwikkeling recht te doen.

Wat lees je zelf graag? Welk boek heb je het laatst gelezen?

Ik lees vooral boeken die iets blootleggen. Verhalen waarin personages niet alleen handelen, maar ook veranderen. Literatuur die niet alleen vertelt wat er gebeurt, maar ook waarom dat ertoe doet.

Auteurs als Irvin Yalom, Herman Hesse en J.M. Coetzee spreken me aan omdat zij schrijven over bewustwording en ontwikkeling zonder die volledig te verklaren. Hun personages worden geconfronteerd met zichzelf, en dat maakt hun werk tijdloos. Die thematiek vormt ook de kern van beide delen van Het Ontwikkelingstheater.

Wat doe je als je niet aan het schrijven bent?

In mijn werk begeleid ik mensen en organisaties in hun ontwikkeling. Dat betekent luisteren, analyseren en soms confronteren.

Schrijven is in die zin geen afzonderlijke activiteit, maar een voortzetting van dezelfde route: proberen te begrijpen wat mensen beweegt en wat hen tegenhoudt. Veel van wat ik schrijf ontstaat lang voordat het op papier verschijnt.